یئنی یازې‌لار / Yeni Yazılar
آنا صفحه Ana Səhifə / ادبیات / نثر / ادبی نثر / عربی / جیمز جویس (چئویرن: ائلمان موغانلی)

عربی / جیمز جویس (چئویرن: ائلمان موغانلی)

عربی / جیمز جویس (چئویرن: ائلمان موغانلی)

عربی / جیمز جویس (چئویرن: ائلمان موغانلی)

قوزئی ریچموند خییاوانی کور اولدوغونا،  “مسیحی قارداش لارین اوخولو” اوغلان لاری ائشیگه بوراخدیغی چاغدان سونرا، همه شه سایخاشلیق ایدی. خییاوانین کور قورتاراجاغیندا اولان ایکی قاتلی بوش ائوی، یانیندا اولان دؤرد بوجاقلی یئر، قونشولاردان آییریردی. خییاوانین باشقا ائولری بیلیردیلر او ائولرده نئجه دوزگون اینسان لار یاشاییرلار، قهوه بويالي آرام قييافه لري ايله بير-بيرلرينه باخیردیلار.

بیزیم ائوین کئچمیش ایجاره چیسی اولان کئشیش، دالداکی قوناق اوتاغیندا اؤلموشدو، زامان لارجا دوستاق قالیب کپکلنمیش هاوا، بوتون اوتاق لاری آلمیشدی، آشپازخانانین دالینداکی بوش اوتاق، کؤهنه کاغیذلا دولو ایدی، اونلارین ایچینده، نئچه جیلد، یاپراق لاری نم  چکیب ازیلمیش، شومیز اوزلو کیتاب تاپدیم: رئییس دئیر والتئر ائسکات، ایمانلی مسیحی و ویدوک(فرانسه لی کاراگاه)ون یادداشت لاری. بو سونونجوسونو لاپ چوخ ایستیردیم، ندنکی یاپراق لاری ساری ایدی.ائوین دالینداکی باغین اورتاسیندا اؤز باشینا بیتمیش  بیر آلما آغاجی و یان-یؤوره سینده نئچه داغینیق خول وار ایدی. من اونلارین بیرینین آلتیندا اؤلن ایجاره چیمیزین چارخینین پاسلانمیش یئل پومپاسینی تاپدیم، او چوخ خئییر ایش آدامی اولان بیر کئشیش ایدی، وصیتنامه سینده ده بوتون پولونو خئییر ایش ائولرینه باغیشلامیشدی و ائوینین آیین-اویونونو دا باجیسینا.

قیشین قیسا گون لری یولدان چاتاندا، شامیمیزی یئمه میش هاوا قارالیردی، بیر-بیریمیزله کوچه ده گؤروشنده، ائولر قارانلیق گؤرونوردولر، باشیمیزین اوستونده گؤی مور رنگینده ایدی و خییاوانین چیراغ لاری اؤز سیزغین ایشیق لارینی اونا ساری یاییردیلار. سویوق هاوا آدامین جانینی یاندیریردی و بیز، یاناق لاریمیز قیزارانا کیمی اویناییردیق، قیشقیرتی لاریمیز خییاوانین سس سیزلیگینه جوموردو، اویون بیزی چکیردی ائولرین دالینداکی زیغلی خییاوانا و بیز اوراداکی ائوچیک لرین وحشی قبیله لرینین تپیک-یومروغونون دهلیزیندن کئچمه لی ایدیک و اورادان کول چالالاری اییلنمیش،  قارانلیق یاش باغ لارین دال قاپی لارینا; و قوخوموش قارانلیق تؤوله لرده آتینا سیلگه چکیب قاشوو ووروردو یوخسا یهرین توققاسیندان موسیقی تؤره دیردی آراباچی. خییارانا قاییتدیغیمیزدا آشپازخانانین ایشیغی هر یئری دولدورموشدو، عمیمی دؤنومده گؤرنده، قارانلیقدا گیزلنیردیک ساغلیقلا ائوه چاتسین، منگن’ین باجیسی قاپیداکی پیلله کانین اوستونه گلیردیسه قارداشینی چایا سسله سین، اونون خییاوانین باشدان سونونا گؤز گزدیردیگینه باخیردیق قارانلیق یئردن، گؤزله ییردیک گؤرک قالیر یوخسا چیخیب گئدیر، قالسایدی، تسلیم اولوردوق و قارانلیقدان چیخیب “ماناگان”ا ساری گئدیردیک، او بیزی گودوردو و گؤوده سینین طرحی یاری آچیق قالمیش قاپی نین ایشیغیندا بلله نیردی، قارداشی اونا باش اگمه دن اؤنجه اونونلا باش-باشا قویوردو، من ایسه نرده لرین یانیندان اونا باخیردیم، او یولا دوشرکن، پالتاری یوورولوردو و هؤروک لری اوتای بوتای اولوردو.

هر گون سحر من اوتورماق اوتاغیندا اوزانیردیم یئره و ائولرینین قاپیسینا گؤز تیکیردیم، پئنجره نین کیر-کیره سی بیر اینچ سونا قالانا کیمی آشاغی چکیلدیگینه، من گؤرونموردوم، قاپی لارینین اؤنونه آیاق قویان همن اوره ییم یئریندن قوپوردو، هالا قاچیب کیتاب لاریمی گؤتوروب دوشوردوم دالینا، بو گونده لیک ایشیم ایدی، تصادوف اوزه رینده دانیشیلمیش بیر نئچه کلمه دن آرتیق، هئچ واقت اونونلا دانیشمامیشدیم، بونونلا بئله اونون آدی سانکی بیر چاغریش ایدی منیم دلی اوره ییمه.

سئوگیلی دویغولارلا آغیر قارشی دورولان یئرلرده ده اونون خیالی منیمله ایدی، شنبه لر گون باتان چاغی عمیم قادینی بازارا گئتدیکده، بسته لرینین نئچه سینی داشیماغا، اونونلا گئتمه لی ایدیم، بیرلیکده ایشیقلی خییاوان لاردان ساووشوردوق،  مست کیشی لردن و قیمت اوستونده ساتان لارلا دارتیشان قادین لاردان چیگین یئییردیک، فهله لرین یامان-یاووزلاری و دونوز اتی ایله دولو بوشکه لرین آیاغیندا قوروقچو دایانان توکان جارچی لارینین قیشقیرتیسی، او’دونووان روسا(ایرلندلی اؤزگورلوکچو) حاققیندا “هامینیزا گله جک” تصنیفی یوخسا آنا یوردوموزون سیخینتی لارینا  سسله نن خییاوان موغننی لرینین بورنوندا اوخونان ماهنی لاری، بو جیغان-ویغان لار بیرلیکده بیر دویغو یارادیردیلار منده یاشام حاققیندا: سانیردیم قوتسال شاراب جامیمی ساغلیقلا دوشمان لارین آراسیندان ساووشدورورام. اؤزوم باش تاپمادیغیم دوعالار و حئیرتلی مدح  اوخودوغومدا اونون آدی گلیردی دیلیمه. گؤزلریم همشه یاشلا دولو ایدی (اؤزوم بیلمیردیم ندن) و هردن سانکی سئل سوزولوردو گؤزومدن اته ییمه، گله جه یه چوخ فیکیرلشمیردیم، بیلمیردیم اونونلا بیر واقت دانیشا بیله جه یم یا یوخ، یا دا اونونلا دانیشسام دلی-دولو عئشقیمدن اونا نئجه سؤز آچاجام، آنجاق سانکی بیر ساز ایدیم اونون سؤزلری و داورانیش لاری او سازین تئل لرینده بارماق لار کیمی اویناییردیلار.

بیر گئجه کئشیش اؤلن دالداکی قوناق اوتاغینا گئتدیم، یاغیشلی قارانلیق بیر گئجه ایدی و هئچ سس-سمیر گلمیردی ائودن. یاغیشین یئره تؤکولمک سسینی ائشیدیردیم پئنجره لرین بیرینین سینیق شوشه لریندن. بالاجا ایگنه لر یاش یئرده آردیجیل سو اویونو یولا سالمیشدیلار، منیم آیاغیمین آلتیندا بیر لامپا یوخسا ایشیقلی پئنجره اوزاقدان پاریلداییردی، سئوینیردیم کی او قده ر آز گؤروردوم، دئییردین بلکه بوتون دویغولاریم اؤزلرینی گیزلتمک ایسته ییرلر و من بو دویغو ایله کی اولمایا اونلاری الدن وئرم، ال لریمین ایچینی بیر-بیرینه دایادیم، تیترتمه یه دوشدولر و نئچه یول دوداغیمین آلتیندا دئدیم “ائی عئشق! ائی عئشق!”

آخیر منیمله دانیشدی، دئدیگی بیرینجی کلمه لر ائله گیجلتدی منی، بیلمه دیم جاوابیندا نه دئییم. مندن سوروشدو عربی یه گئدیرسن؟ یادیمدا دئییل دئدیم هه یا یوخ. دئدی گؤرمه لی بیر بازاردیر، اؤزو چوخ کؤنوللو ایدی گئده اورایا.

سوروشدوم: ” ندن گئتمیرسینیز؟”

دانیشاندا، گوموش بیر قول باغینی هئی فیرلادیردی بیلنگینده. گئده بیلمه دیگینی دئدی، ندنکی همن هفته صومعه لرینده عیبادت اوچون بیر ییغینجاق اولاجاق ایدی. قارداشی باشقا ایکی اوغلان ایله پاپاق لارینین اوستونده ساواشیردیلار و من نرده لرین یانیندا تک ایدیم، الینی نرده لرین بیرینین باشینداکی میخچایا قویوب باشینی منه ساری اگدی. بیزیم قاپینین قاباغینداکی چیراغین ایشیغی آغ بوینونا دوشوردو و ساچینی ایشیقلاندیریردی سونرا نرده اوستونده الینه و کؤینه یینین بیر تایینا ساچیردی …

دئدی: “سنه یاخشی دیر.”

دئدیم: ” من گئتسم سنه بیر شئی گتیره رم.”

نه سایسیز آخماقلیق لار، یوخو ایله اویاقلیغیمین فیکیرینی او گئجه دن بری قاتدی، قالان یوروجو گون لری آرادان آپارماق ایسته ییردی اوره ییم. اوخول تاپشیریق لاری منی جانیخدیریردی. گئجه لر اوتاغیمدا گونوز ایسه کیلاسدا اونون شکیلی، من و زورلا اوخوماق ایسته دیگیم یاپراق لارین آراسینا دوشوردو، “عربی” سؤزجوگونون هیجالاری روحوم لذت آپاردیغی سس سیزلیکده قولاغیما چاتیردی و منی دوغو اؤلکه سینه عایید بیر طیلیسمه سالیردی، شنبه آخشام چاغی بازارا گئتمک ایذنی ایسته دیم، عمیم قادینی حئیرتلنیب دئدی اومورام فراماسونلارلا ایلگیلی اولمایا. کیلاسدا یالنیز نئچه سورغودان آرتیق یانیتلامادیم. اؤیرتمنیمیزین اوزونده مئهریبانلیقدان ایز قالمادیغینی گؤردوم، قاشقاباغینی ساللادی. او دا منه دئدی اومور تنبل اولماغا باشلامیش اولمایام، داغینیق فیکیرلریمی توپلایا بیلمیردیم،  یاشامین جیددی قونولارینین هئچ بیرینه حؤوصله م یوخ ایدی، ندنکی منیمله ایستکلیم آرا اؤرتوک سالمیشدیلار، اوشاق اویونو کیمی گلیردیلر گؤزومه، چیرکین و یوروجو بیر اوشاق اویونو.

شنبه صوبح چاغی، گئجه بازارا گئتمک ایسته دیگیمی عمیمه خاطیرلاتدیم، هالین پالتار آسقیسی‌نین اؤنونده های-قیشقیریق سالماقدا ایدی، و پاپاق داراغینین دالیسیجا گزیردی، قیساجا جاوابیمی وئردی: ” هه اوغول، بیلیرم.”

چون هالدایدی پئنجره اؤنونده اوزانماق اوچون قاباقداکی قوناق اوتاغینا گئده بیلمزدیم، اوزگونجه سینه ائودن چیخدیم و آستاجا مدرسه‌یه ساری یولا دوشدوم. هاوا چوخ سویوق و نملی ایدی و اوره ییم خوش دئمیردی.

شاما ائوه گلدیگیم چاغ، عمیم گلمه میشدی، هله تئز ایدی. اگلشدیم و بیر. مدت ساعاتا گؤز تیکدیم، تیک-تاک سسی اعصابیمی قاتاندا اوتاقدان چیخدیم ائشیگه، پیلله لری توتوب گئتدیم اوسته، اوجا، سویوق، اورک توتان بوش اوتاق لار منی آزادلاندیردیلار و اوخویا-اوخویا بیر اوتاقدان او بیریسینه گئتدیم. پئنجره اؤنوندن یولداش لاریمی خییاواندا اویناماغا باش لاری قاریشیمیش گؤردوم، سس لری گوجسوز و سئچیلمه ین کیمی قولاغیما گلیردی، آلنیمی سویوق شوشه یه سؤوکدیم و او یاشادیغی قارانلیق ائوه گؤز تیکدیم، بیر ساعات اولاردی اورادا دایانمیشدیم و بیر شئی گؤرمه دیم مگر، خیال تؤرتدیگی قهوه گئییملیمین بویونو، و بللی اولمایان چیراغ ایشیغینی اونون بوینوندا، نرده اوستونده کی الینده و پالتارینین آشاغی اوجونو.

یئنیدن آشاغی گلدیگیمده، مئرسئر خانیمی گؤردوم آلوو قیراغیندا اوتورموش، او أنگی قاری، بیر امانت ساتانین دول آروادی ایدی، خئییر بیر ایشه یانمیش تمبر توپلاییردی. چای ماساسی دالیندا قیریلان غیبت لره دؤزمکدن باشقا چارا یوخوم ایدی. شامیم بیر ساعاتدان دا آرتیق گئجیکدی یئنه ده عمیم گلمه دی، مئرسئر خانیم دوردو گئتسین و آرتیق قالا بیلمه دیگی اوچون عوذور دیله دی. ساعات سککیزی کئچمیشدی و ایسته میردی بئواقت لار ائشیکده اولا، ندنکی گئجه نین هاواسی اونا خوش دئییل ایدی.  او گئدندن سونرا من دوگونلنمیش یومروق ایله اوتاغی آشاغی-یوخاری آددیملاماغا باشلادیم، عمیم قادینی دئدی:
قورخورام بو عزیز گئجه ده بازارا گئتمه یینی قیراغا قویاسان.
ساعات 9_دا هال قاپیسینین قیفیلیندا عمیمین کیلیدینین سسینی ائشیتدیم، ائشیتدیم کی اؤز-اؤزونه دانیشیردی، هالین پالتار آسقیسی اونون پالتووونون آغیرلیغی آلتیندا دبریردی، بو علامت لری معنی ائده بیلیردیم، شامینین یاریسینی یئمه میشدی، خواهیش ائتدیم پول وئرسین بازارا گئدم، او اونوتموشدو.

دئدی: “میللت ایندی یوخودادیرلار و یئددی شاهین یوخوسونو دا گؤروبلر.”
گولمه دیم. عمیم قادینی جیددی اولاراق اونا دئدی: ائله یه بیلمزسن اونا پول وئره سن و قویاسان گئده؟ یئترلی قده ر اونو اویاق ساخلاییبسان. عمیم دئدی عوذور ایسته ییر کی یادیندان چیخیب، دئدی او اسکی مثله اینانیر کی دئمیش:
“هئی ایش، اویون اولمادیغیندا جک’ی بیر هوشو آز اوغلانا چئویریر.” سوروشدو هارا گئتمک ایسته ییرم یئنی دن جاوابلادیغیمدا سوروشدو: عربین آتی ایله آیریلیغینی اوخوموشام؟ آشپازخانادان ائشیگه چیخدیغیمدا شئعرین باشلانیش میصراع لارینی خانیمینا اوخوماغا باشلاییردی.
فلورین’ی(ایکی شیلینگ’لیگی) مؤحکم آووجومدا توتوب اوزون آددیم لارلا باکینگم خییاوانیندان دوراغا یؤنلدیم، آلیجی لارلا دولو و قازلا ایشله ین چیراغ لارلا ایشیقلانان خییاوان لاری گؤررکن، سفردن آماجیمی خاطیرلاییردیم. بوش بیر قاطارین اوچ درجه لی واقونوندا بیر اوتوراجاقدا اوتوردوم، دؤزومه سیغمایان بیر یوبانماقدان سونرا، قاطار آستاجا دوراقدان ائشیگه چیخدی، اوچوق ائولرین آراسیندان و خزه لین گؤز چیرپان چایی اوستوندن ساووشدو، “وئستلند رو”  دوراغیندا چوخ لاری قاطارا جومدولار، آنجاق قوروقچولار اونلاری قیراغا چکدیلر و دئدیلر بازار اوچون اؤزل قاطاردیر، بوش واقوندا، تک قالدیم. نئچه دقیقه سونرا آغاجدان دوزلمیش بیر دوراغین یانیندا قاطار دایاندی، اندیم یئره و بیر ساعات صفحه سینده گؤردوم 10_ا قالیر 10 دقیقه. بؤیوک بیر عیمارت اؤنومده ایدی، او سئحیرلی آد(عربی) اونون اوستونده گؤزه چارپیردی.

   هئچ بیر بالاجا گیریش باجاسی دا تاپا بیلمه دیم، قورخوردوم بازار باغلانسین، اونا گؤره اورادا یورغون گؤرونن بیر کیشی یه بیر شیلینگ وئردیم و تلسکن گیردیم ایچری، اؤزومو بیر بؤیوک سالوندا گؤردوم، اوجالیغینین یاریسینا کیمی بوتون دؤوره سینی سرگی دوزلتمیشدیلر، تقریبا بوتون توکان لار باغلی ایدی و زالی قارانلیق ایدی، سس سیزلیگی منه کیلیسا سس سیزلیگی کیمی ایدی بیر ییغینجاقدان سونرا، بازارین اورتاسینا کیمی قورخا-قورخا گئتدیم. نئچه نفر بازارین توکان لارینین دؤوره سینه ییغیشمیشدیلار، رنگلی چیراغ لارلا اوستونه کابارا یازیلمیش بیر اؤرتوگون قاباغیندا، بیر سینی ایچینده کی پول لاری سایماقدا ایدیلار ایکی کیشی. دمیر پول لارین دوشمه سینین سسینه قولاق آسدیم.

نه اوچون گلدیگیم یادیما دوشن همن، توکان لارین بیرینین اؤنونه گئتدیم چین گولدان لاری و گوللو چای ایچمک سئرویس لرینی گؤزومدن کئچیرتدیم، توکانین قاپیسی آغزیندا، گنج بیر خانیم ایکی خوش گئییملی گنج ایله دئییب گولوردولر. اینگیلیسجه لهجه لری ماراغیمی چکدی، و ایختییارسیزجاسینا سؤزلرینه قولاق آسدیم.

آه، من اوجور سؤز دانیشمادیم!
آه، نییه دئدین!
آه، آنجاق من دئمه دیم!
بو قادین اوجور سؤز دئمه دی؟
نییه، دئمه یینی اؤزوم ائشیتدیم.
آه، بو داها …یالان دیر!

گنج قادینین گؤزلری منه ساتاشدی، سوروشدو بیر شئی آلماق ایسته ییرم؟ نئجه دئمه یی خوش دئیبل ایدی، سانکی تکجه ایستیردی بوینوندان بیر یوک آتمیش اولسون، توکانین قارانلیق گیره جه یینین ایکی یانیندا دوغو قوروقچولاری کیمی دایانمیش یئکه  بانکالارا باخدیم و دوداغیمین آلتیندا دئدیم: “یوخ، تشککور ائدیرم.”
گنج قادین گولدان لارین بیرینین یئرینی  دگیشدی و او ایکی گنجین یانینا قاییتدی و همن سؤزلرینین آردینی توتدولار، یئنه او جاوان خانیم بیر ایکی یول باشینی دولاندیریب منه باخدی.

دایانماغیمی فایداسیز بیله-بیله ماراغیمی جینس لره جیددی گؤرستمک اوچون یئنه ده دایاندیم توکانین اؤنونده، سونرا آستاجا قاییتدیم بازارین اورتاسینا ساری، الیمده کی ایکی پئنی‌نی جئبیمده کی آلتی پئنی‌نین اوستونه آتدیم، سرگی نین دیبیندن بیر سس، چیراغ لارین سؤنمه سینی بیلدیردی، تالارین تاوانی تام قارانلیق اولدو.
باشیمین اوستونده کی قارانلیغا دونوخدوم، اؤزومو غورورومون اویونجاغی و گولونجو گؤردوم، گؤزلریم آغری’دان و حیرص’دن یاندی.

Araby / James Joyce

North Richmond Street, being blind, was a quiet street except at the hour when the Christian Brothers’ School set the boys free. An uninhabited house of two storeys stood at the blind end, detached from its neighbours in a square ground. The other houses of the street, conscious of decent lives within them, gazed at one another with brown imperturbable faces.

The former tenant of our house, a priest, had died in the back drawing-room. Air, musty from having been long enclosed, hung in all the rooms, and the waste room behind the kitchen was littered with old useless papers. Among these I found a few paper-covered books, the pages of which were curled and damp: The Abbot, by Walter Scott, The Devout Communicant, and The Memoirs of Vidocq. I liked the last best because its leaves were yellow. The wild garden behind the house contained a central apple-tree and a few straggling bushes, under one of which I found the late tenant’s rusty bicycle-pump. He had been a very charitable priest; in his will he had left all his money to institutions and the furniture of his house to his sister.

When the short days of winter came, dusk fell before we had well eaten our dinners. When we met in the street the houses had grown sombre. The space of sky above us was the colour of ever-changing violet and towards it the lamps of the street lifted their feeble lanterns. The cold air stung us and we played till our bodies glowed. Our shouts echoed in the silent street. The career of our play brought us through the dark muddy lanes behind the houses, where we ran the gauntlet of the rough tribes from the cottages, to the back doors of the dark dripping gardens where odours arose from the ashpits, to the dark odorous stables where a coachman smoothed and combed the horse or shook music from the buckled harness. When we returned to the street, light from the kitchen windows had filled the areas. If my uncle was seen turning the corner, we hid in the shadow until we had seen him safely housed. Or if Mangan’s sister came out on the doorstep to call her brother in to his tea, we watched her from our shadow peer up and down the street. We waited to see whether she would remain or go in and, if she remained, we left our shadow and walked up to Mangan’s steps resignedly. She was waiting for us, her figure defined by the light from the half-opened door. Her brother always teased her before he obeyed, and I stood by the railings looking at her. Her dress swung as she moved her body, and the soft rope of her hair tossed from side to side.

Every morning I lay on the floor in the front parlour watching her door. The blind was pulled down to within an inch of the sash so that I could not be seen. When she came out on the doorstep my heart leaped. I ran to the hall, seized my books and followed her. I kept her brown figure always in my eye and, when we came near the point at which our ways diverged, I quickened my pace and passed her. This happened morning after morning. I had never spoken to her, except for a few casual words, and yet her name was like a summons to all my foolish blood.

Her image accompanied me even in places the most hostile to romance. On Saturday evenings when my aunt went marketing I had to go to carry some of the parcels. We walked through the flaring streets, jostled by drunken men and bargaining women, amid the curses of labourers, the shrill litanies of shop-boys who stood on guard by the barrels of pigs’ cheeks, the nasal chanting of street-singers, who sang a come-all-you about O’Donovan Rossa, or a ballad about the troubles in our native land. These noises converged in a single sensation of life for me: I imagined that I bore my chalice safely through a throng of foes. Her name sprang to my lips at moments in strange prayers and praises which I myself did not understand. My eyes were often full of tears (I could not tell why) and at times a flood from my heart seemed to pour itself out into my bosom. I thought little of the future. I did not know whether I would ever speak to her or not or, if I spoke to her, how I could tell her of my confused adoration. But my body was like a harp and her words and gestures were like fingers running upon the wires.

One evening I went into the back drawing-room in which the priest had died. It was a dark rainy evening and there was no sound in the house. Through one of the broken panes I heard the rain impinge upon the earth, the fine incessant needles of water playing in the sodden beds. Some distant lamp or lighted window gleamed below me. I was thankful that I could see so little. All my senses seemed to desire to veil themselves and, feeling that I was about to slip from them, I pressed the palms of my hands together until they trembled, murmuring: ‘O love! O love!‘ many times.

At last she spoke to me. When she addressed the first words to me I was so confused that I did not know what to answer. She asked me was I going to Araby. I forgot whether I answered yes or no. It would be a splendid bazaar; she said she would love to go.

‘And why can’t you?’ I asked.

While she spoke she turned a silver bracelet round and round her wrist. She could not go, she said, because there would be a retreat that week in her convent. Her brother and two other boys were fighting for their caps, and I was alone at the railings. She held one of the spikes, bowing her head towards me. The light from the lamp opposite our door caught the white curve of her neck, lit up her hair that rested there and, falling, lit up the hand upon the railing. It fell over one side of her dress and caught the white border of a petticoat, just visible as she stood at ease.

‘It’s well for you,’ she said.

‘If I go,’ I said, ‘I will bring you something.’

What innumerable follies laid waste my waking and sleeping thoughts after that evening! I wished to annihilate the tedious intervening days. I chafed against the work of school. At night in my bedroom and by day in the classroom her image came between me and the page I strove to read. The syllables of the word Araby were called to me through the silence in which my soul luxuriated and cast an Eastern enchantment over me. I asked for leave to go to the bazaar on Saturday night. My aunt was surprised, and hoped it was not some Freemason affair. I answered few questions in class. I watched my master’s face pass from amiability to sternness; he hoped I was not beginning to idle. I could not call my wandering thoughts together. I had hardly any patience with the serious work of life which, now that it stood between me and my desire, seemed to me child’s play, ugly monotonous child’s play.

On Saturday morning I reminded my uncle that I wished to go to the bazaar in the evening. He was fussing at the hallstand, looking for the hat-brush, and answered me curtly:

‘Yes, boy, I know.’

As he was in the hall I could not go into the front parlour and lie at the window. I felt the house in bad humour and walked slowly towards the school. The air was pitilessly raw and already my heart misgave me.

When I came home to dinner my uncle had not yet been home. Still it was early. I sat staring at the clock for some time and, when its ticking began to irritate me, I left the room. I mounted the staircase and gained the upper part of the house. The high, cold, empty, gloomy rooms liberated me and I went from room to room singing. From the front window I saw my companions playing below in the street. Their cries reached me weakened and indistinct and, leaning my forehead against the cool glass, I looked over at the dark house where she lived. I may have stood there for an hour, seeing nothing but the brown-clad figure cast by my imagination, touched discreetly by the lamplight at the curved neck, at the hand upon the railings and at the border below the dress.

When I came downstairs again I found Mrs Mercer sitting at the fire. She was an old, garrulous woman, a pawnbroker’s widow, who collected used stamps for some pious purpose. I had to endure the gossip of the tea-table. The meal was prolonged beyond an hour and still my uncle did not come. Mrs Mercer stood up to go: she was sorry she couldn’t wait any longer, but it was after eight o’clock and she did not like to be out late, as the night air was bad for her. When she had gone I began to walk up and down the room, clenching my fists. My aunt said:

‘I’m afraid you may put off your bazaar for this night of Our Lord.’

At nine o’clock I heard my uncle’s latchkey in the hall door. I heard him talking to himself and heard the hallstand rocking when it had received the weight of his overcoat. I could interpret these signs. When he was midway through his dinner I asked him to give me the money to go to the bazaar. He had forgotten.

‘The people are in bed and after their first sleep now,’ he said.

I did not smile. My aunt said to him energetically:

‘Can’t you give him the money and let him go? You’ve kept him late enough as it is.’

My uncle said he was very sorry he had forgotten. He said he believed in the old saying: ‘All work and no play makes Jack a dull boy.’ He asked me where I was going and, when I told him a second time, he asked me did I know The Arab’s Farewell to his Steed. When I left the kitchen he was about to recite the opening lines of the piece to my aunt.

I held a florin tightly in my hand as I strode down Buckingham Street towards the station. The sight of the streets thronged with buyers and glaring with gas recalled to me the purpose of my journey. I took my seat in a third-class carriage of a deserted train. After an intolerable delay the train moved out of the station slowly. It crept onward among ruinous houses and over the twinkling river. At Westland Row Station a crowd of people pressed to the carriage doors; but the porters moved them back, saying that it was a special train for the bazaar. I remained alone in the bare carriage. In a few minutes the train drew up beside an improvised wooden platform. I passed out on to the road and saw by the lighted dial of a clock that it was ten minutes to ten. In front of me was a large building which displayed the magical name.

I could not find any sixpenny entrance and, fearing that the bazaar would be closed, I passed in quickly through a turnstile, handing a shilling to a weary-looking man. I found myself in a big hall girded at half its height by a gallery. Nearly all the stalls were closed and the greater part of the hall was in darkness. I recognized a silence like that which pervades a church after a service. I walked into the centre of the bazaar timidly. A few people were gathered about the stalls which were still open. Before a curtain, over which the words Café Chantant were written in coloured lamps, two men were counting money on a salver. I listened to the fall of the coins.

Remembering with difficulty why I had come, I went over to one of the stalls and examined porcelain vases and flowered tea-sets. At the door of the stall a young lady was talking and laughing with two young gentlemen. I remarked their English accents and listened vaguely to their conversation.

‘O, I never said such a thing!’

‘O, but you did!’

‘O, but I didn’t!’

‘Didn’t she say that?’

‘Yes. I heard her.’

‘O, there’s a… fib!’

Observing me, the young lady came over and asked me did I wish to buy anything. The tone of her voice was not encouraging; she seemed to have spoken to me out of a sense of duty. I looked humbly at the great jars that stood like eastern guards at either side of the dark entrance to the stall and murmured:

‘No, thank you.’

The young lady changed the position of one of the vases and went back to the two young men. They began to talk of the same subject. Once or twice the young lady glanced at me over her shoulder.

I lingered before her stall, though I knew my stay was useless, to make my interest in her wares seem the more real. Then I turned away slowly and walked down the middle of the bazaar. I allowed the two pennies to fall against the sixpence in my pocket. I heard a voice call from one end of the gallery that the light was out. The upper part of the hall was now completely dark.

Gazing up into the darkness I saw myself as a creature driven and derided by vanity; and my eyes burned with anguish and anger.

 

یازار / Yazar : ائلمان موغانلی

بو یازېنې دا اۏخویون /Bu Yazını da Oxuyun

IMG_20190909_175125_981

حیات / اسماعیل پیل‌پایه

حیات / اسماعیل پیل‌پایه اؤیرشمک دَڲیل کی حیات دَڲیل اؤیرنمک یاشاماق چۆنکۆ هئچ زامان آن‌لاردان، …


Warning: count(): Parameter must be an array or an object that implements Countable in /home/yeniqapi/public_html/wp-includes/class-wp-comment-query.php on line 399

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *